March 17, 2026
Rəqəmsal ödənişlər və maliyyə savadlılığı: hər istifadəçinin bilməli olduğu qaydalar
Dünyanın bir çox ölkəsində olduğu kimi Azərbaycanda da hər il “Global Money Week” çərçivəsində maliyyə savadlılığının artırılması istiqamətində müxtəlif maarifləndirici fəaliyyətlər həyata keçirilir. Bu beynəlxalq maarifləndirici kampaniya insanların pul idarəetməsi, maliyyə təhlükəsizliyi və rəqəmsal ödənişlər barədə biliklərini artırmağı hədəfləyir. Biz də bu kampaniyaya qoşularaq rəqəmsal ödənişlərdən istifadə zamanı diqqət edilməli əsas maliyyə və təhlükəsizlik qaydaları haqqında bəzi vacib məlumatları sizinlə paylaşmaq istəyirik.
1. Etibarlı platformalardan istifadə edin
Onlayn ödəniş edərkən istifadə etdiyiniz platformanın və ya veb-saytın etibarlı olduğuna əmin olmaq vacibdir. Etibarlı ödəniş sistemləri adətən beynəlxalq təhlükəsizlik standartlarına uyğun fəaliyyət göstərir və istifadəçi məlumatlarını qorumaq üçün müxtəlif texnologiyalardan istifadə edir. Məlum olmayan və şübhəli saytlarda kart məlumatlarının daxil edilməsi maliyyə məlumatlarının oğurlanmasına səbəb ola bilər.
2. Kart məlumatlarınızı paylaşmayın
Kart nömrəsi, CVV kodu və SMS təsdiq kodu kimi məlumatlar yalnız ödəniş prosesində istifadə olunmalıdır. Bu məlumatların üçüncü şəxslərlə paylaşılması və ya sosial şəbəkələrdə göndərilməsi ciddi təhlükəsizlik riskləri yarada bilər.
Xüsusilə rəqəmsal ödənişlər zamanı fırıldaqçılar tez-tez phishing mesajları, saxta veb-saytlar və aldadıcı bildirişlər vasitəsilə istifadəçilərin maliyyə məlumatlarını əldə etməyə çalışırlar. Buna görə də istifadəçilər hər zaman diqqətli olmalıdır.
3. Güclü şifrələrdən istifadə edin
Mobil bankçılıq və ödəniş tətbiqlərində güclü şifrələrdən istifadə etmək vacibdir. Sadə və asan təxmin edilən şifrələr əvəzinə, rəqəm, hərf və xüsusi simvollardan ibarət şifrələr istifadə etmək hesabların qorunmasına kömək edir.
4. İctimai Wi-Fi şəbəkələrində ödəniş etməyin
Açıq və qorunmayan Wi-Fi şəbəkələri kiberhücumlar üçün daha həssasdır. İctimai şəbəkələr üzərindən maliyyə əməliyyatları aparmaq kart və hesab məlumatlarının ələ keçirilməsi riskini artıra bilər. Bu səbəbdən ödəniş əməliyyatlarını etibarlı internet bağlantısı üzərindən həyata keçirmək tövsiyə olunur.
5. Hesab və əməliyyat bildirişlərini izləyin
Rəqəmsal ödənişlər zamanı əməliyyat bildirişlərini aktiv saxlamaq istifadəçilərə hesab üzərində nəzarəti artırmağa kömək edir. Əgər hesabınızda tanımadığınız əməliyyat görsəniz, dərhal bank və ya ödəniş xidməti ilə əlaqə saxlamalısınız.
Rəqəmsal maliyyə savadlılığı niyə vacibdir?
Rəqəmsal dövrdə maliyyə savadlılığı yalnız pul idarə etmək deyil, həm də rəqəmsal alətlərdən düzgün istifadə etmək və potensial riskləri tanımaq deməkdir.
Rəqəmsal ödəniş texnologiyalarının sürətlə inkişaf etdiyi bir dövrdə istifadəçilərin bu sistemləri düzgün və təhlükəsiz istifadə etməsi həm fərdi maliyyə təhlükəsizliyi, həm də ümumi rəqəmsal maliyyə ekosisteminin sağlam inkişafı üçün böyük əhəmiyyət daşıyır.
Digər yazılara baxın
Rəqəmsal dövrdə kibertəhlükəsizlik: Süni intellektin rolu və yeni imkanlar
Rəqəmsallaşma həyatımızın ayrılmaz hissəsinə çevrilib və bu proses davamlı olaraq inkişaf edir. Bir zamanlar bank kartlarından istifadə bugünkü qədər geniş yayılmamışdı, hazırda onlayn alış-veriş, mobil ödənişlər və rəqəmsal maliyyə xidmətləri gündəlik həyatımızın bir hissəsidir.
Sosial mediadan satışdan onlayn ödənişə: Kiçik bizneslər ödənişi necə qəbul edə bilər?
Sosial media kiçik bizneslər üçün yalnız məhsul və xidmətlərin tanıdıldığı platforma olmaqdan çıxaraq satış kanallarından birinə çevrilib. Müştəri məhsulu sosial mediada görür, bizneslə birbaşa əlaqə saxlayır, sifarişini verir və bütün prosesi onlayn şəkildə tamamlamaq istəyir.
Məktəb alış-verişindən təhsil ödənişlərinə, Odero ilə rəqəmsal rahatlıq
Sentyabr ayı yeni tədris ilinin başlanğıcı ilə yanaşı, məktəb və təhsillə bağlı xərclərin də artdığı dövrdür. Dəftərxana ləvazimatlarından məktəb geyimlərinə, kurslardan təhsil ödənişlərinə qədər bir çox ehtiyac məhz bu dövrdə aktuallaşır.
Bir ödəniş, bir neçə hissə: Onlayn taksit ödənişləri necə işləyir və hansı üstünlükləri yaradır?
Onlayn alış-verişin inkişafı ilə istifadəçilərin ödəniş üsullarına olan gözləntiləri də dəyişir. Müştərilər artıq yalnız məhsul və ya xidmət seçiminə deyil, ödənişi necə həyata keçirə biləcəklərinə də önəm verirlər. Kartla ödəniş, rəqəmsal cüzdanlar və digər alternativlərlə yanaşı, taksitli ödəniş imkanı da daha çevik alış-veriş təcrübəsinin bir hissəsinə çevrilib.
Kartdan-karta köçürmələrdə yeni qaydalar: bizneslər hansı alternativlərdən istifadə edə bilər?
Rəqəmsal ödənişlərin gündəlik həyatımızda geniş yayılması ilə kartdan-karta köçürmələr də vəsait göndərməyin ən çox istifadə olunan üsullarından birinə çevrilib. Lakin şəxslər arasında pul köçürmək üçün rahat olan bu üsul, bizneslərin müştərilərindən davamlı şəkildə ödəniş qəbul etməsi üçün hər zaman ən uyğun seçim deyil.
QR kod vasitəsilə ödənişlər: AZQR nədir və nağdsız ödənişləri necə sadələşdirir?
Son illərdə rəqəmsal ödəniş texnologiyalarının inkişafı ilə QR kod vasitəsilə ödənişlər həm dünyada, həm də Azərbaycanda geniş yayılmağa başlayıb. Sadəcə bir QR kodu skan etməklə ödənişi bir neçə saniyə ərzində tamamlamaq mümkündür.